|
|
|
شماره 309- بروزرسانی: پنجشنبه 21/03/1388 - 11, 2009 June بازگشت به صفحه اصلی |
|
گربه ای با خالهای سبز
ماه مه 2009
 فصل دوم
دوستانم در پاریس مرا پیکاسو می نامند. کلمه «پیکاسو» طنین غریبی دارد و زنگین تر از روئیس است. شاید از این رو ست، که نام پدر بزرگ مادری ام را برگزیده ام. چیزی که در ا ین کلمه مورد پسند من قرار گرفته سین مشدد است. سین مشدد بندرت در کلمات اسپا نیائی یافت می شود. کلمه پیکا سو ریشهً ایتالیایی دارد. نام انسانها نباید بی معنی باشد. می توانستید تصورش را بکنید که اسم من روئیس باشد؟ پابلو روئیس؟ دیه گو و یا خوزه روئیس؟ یا اینکه خوان پنوموسنو روئیس؟ حتماٌ به سین مشدد در کلماتی مانند ماتیس، پواسین و روسو توجه کرده اید! پابلو پیکاسو
پابلو پیکاسو در15 سالگی • آتلیه پابلو پیکاسو، اسپانیایی جوان، در پاریس زرق و برقدارتر از آتلیه هنرمندان دیگر نبود. • جز تشکی در کف اتاق، که روزها پیکاسو و شبها دوست شاعرش ماکس ژاکوب رویش می خوابیدند، یک جفت دستکش و یک کلاه، که هر دو مورد استفاده قرار می دادند، میز چوبی کوچک تاشو، یک صندلی، یک کمد چوبی، یک بخاری زنگ زده، چمدانی سیاه و انبوهی از تابلوهای نقاشی، چیز دیگری در آتلیه وجود نداشت. • پیکاسو تحصیلش را سالها قبل، در هنرستان مادرید قطع کرده بود، چون آنجا، مطلبی تازه برای یاد گرفتن نیافته بود و بعد راهی پاریس شده بود، تا دنیا را تسخیر کند. • سرما و گرسنگی، دو بار او را از پاریس رانده بود، اما این بار تصمیم داشت، که در مقابل سرمای جانسخت زمستان، جانسختی نشان دهد. • شب و روز نقاشی می کرد، ناشناس بود و تنها کسی، که او را می شناخت، سرما بود و گرسنگی. • اگر بقال سر کوچه، به پیکاسو و دوستش قرض نمی داد،آنها حتی از پرداخت کرایهً ناچیز خانه خود عاجز می ماندند. • پیرزن صاحبخانه از فلاکت مستاًجران جوانش باخبر بود. • او می دانست، که آندو شب و روز از سرما می لرزند. • ولی خود او نیز تنگدست بود و حسرت هیزم و ذغال، برای گرم کردن اتاق کوچکش را همیشه در دل داشت. • روزی پیکاسو او را در راه پله یافته بود، که با شال مندرسی بر دوش، نشسته بود و از سرما می لرزید. • « مادام! پا شین و بیایین! اتاق ما امروز گرم گرمه!» • پیرزن شگفت زده و کنجکاو وارد آتلیه شده بود و از دیدن صدها پرده نقاشی جلوی بخاری، که یکی بعد از دیگری بکام آتش سپرده می شدند، آشفته گشته بود. • پس از به خود آمدن، لب به اعتراض گشوده بود : • « چیکار دارین می کنین؟ آدم عاقل که پولشو آتیش نمی زنه! چرا نمیفروشید شون؟» • «مشتری کجا بود، مادام! با دست لرزان از سرما هم که نمی توان نقاشی کرد!» • آنگاه جلوی بخاری نشسته بودند. • پیکاسو کت آبی رنگ مندرسی بر تن داشت. • پیرزن او را فقط در این لباس دیده بود و این امر برایش عادی بود، اما پرده هایی که او نقاشی می کرد، شگفت آور بودند : o بدون استثناء عکس انسانهای فقیر کبود از سرما. • تعجبی نداشت، اگر کسی حاضر به خریدنشان نمی شد. • کی حاضر می شود، اندوه و حسرت را به دیوار خانه اش آویزان کند؟ • پیرزن که می خواست، جوان خوش قلب اسپانیایی را که برای گرم کردن اتاقش، آثارش را می سوزاند، قوت قلب دهد، اشاره ای به انبوه پرده های تلنبار شده در آتلیه کرده بود و گفته بود : • «اینهمه پرده! شما انسان خستگی ناپذیری هستین مسیو پیکاسو! من هنرمندان زیادی را دیده ام، ولی هرگز شخصی به پرکاری شما ندیده ام.» • «نقاشی زندگی منه مادام! معنی و مفهوم زندگی منه!» • پیرزن سر به تاًیید تکان داده بود، پا شده بود وسرشار از احترام و قدرشناسی با گام های کوتاه به پرده ها نزدیک شده بود، آنها را یکی بعد از دیگری از نظر گذرانده بود و بالاخره تعدادی از آنها را جدا کرده و گفته بود : • «عکس این دو دلقک نشسته، دخترک گل بدست و زن بچه دار بنظرم خیلی قشنگن. اگه پول داشتم حتما میخریدم شون. در این نزدیکی ها یه گالری بنام گالری بونه وجود داره، می شناسیدش؟» • «نه!»، پیکاسو گفته بود و پا شده بود. • او می بایست قلم مو و نان بخرد. • سه روز بود که چیزی نخورده بود. • علاوه بر آن می بایست حد اقل چند کیلویی ذغال بخرد. • نقاشی های مورد علاقه صاحب خانه را برداشته بود، پالتویش را پوشیده بود و راه افتاده بود. • صاحب گالری بسیاری از این جوانها را که در پاریس جمع شده بودند، می شناخت. • انگار در هیچ جای دیگر نمی شد بهتر نقاشی کرد و آسانتر بفروش رساند. • ولی این اسپانیایی موسیاه قد کوتاه را برای اولین بار می دید. • آثار او را یکی بعد از دیگری از نظر گذرانده بود و تمام نیروی جسمی و روحی اش را بسیج کرده بود، تا تحسین بی حد خود را نسبت به هنر او پنهان کند : • «چه استعدادی ! چه تردستی خارق العا ده ای!» • پیکاسو حوصله اش از سکوت پایان ناپذیر او سر رفته بود : • «بالاخره می خواهین بخرین یا نه؟ من برای ادامه کار، احتیاج به رنگ و پرده و قلم مو دارم. کار نکنم که نمی تونم، چیزی یاد بگیرم و پیشرفت کنم.» • «درسته! درسته! شما باید هم پیشرفت کنید! اگه من هفتصد فرانک به این سه تا بدم ، لطف بزرگی در حقتان کرده ام.» • «چی؟ هفتصد فرانک؟ اگه این طوره، پس می اندازمشون توی رودخونه. هنرمند باید تشویق بشه، با نام و یا بی نام فرقی نمی کنه و گرنه انگیزه کار در او میمیره.» • صاحب گالری سر بسرش گذاشته بود : «پانصد فرانک!» • «پانصد فرانک!» • «آره، پانصد فرانک! فکر می کنم، اگه پانصد فرانک بدم، صد فرانک ضرر خواهم کرد، چون هیچ کسی اینها را به چهارصد فرانک از من نخواهد خرید.» • خشم سراپای وجود پیکاسو را فرا گرفته بود : «من چیزی برای خوردن ندارم، خونه ام بدتر از یخچاله و شما .... » • «من که حضرتعالی را دعوت به پاریس نکرده ام! سیصد فرانک! نخواستین کاغذ ها تونو بردارین و رفع زحمت کنین!» • «حدا قل چهار صد فرانک بدین!» • «حد اکثرش دویست فرانک!» • «خوب! پس همان سیصد فرانک!» • «خوب، باشه. ما که کاری جز دلسوزی و گذشت در حق شما جوونها نداریم.» • صاحب گالری با بی میلی سیصد فرانک را روی میز انداخته بود. • پیرزن در آتلیه همچنان جلوی بخاری چمبا تمه زده بود. • پیکاسو برگشته بود، با تربانتین، قلم مو، رنگ و بوم نقا شی. • نان، چای، مربا، هیزم و ذغال یادش رفته بود. • حالا هرقدر می خواست، می توانست کار کند، ولی با شکم گرسنه و در سرما. • پیرزن بقیهً پول را برداشته بود و برای خرید راه افتاده بود : • «اگر چیزی نخوره، فقط عکس زنان گرسنه کبود از سرما را خواهد کشید، که صاحب گالری قلدر حتی ده فرانک هم برای شان نمی ده.»، زیر لب گفته بود. • چند روز بعد پیکاسو با فروش یکی از آثارش، توانسته بود بلیط سفر به بارسلون را بخرد. • فقر و فلاکت او را برای بار سوم از پاریس رانده بود. پایان فصل دوم گربه ای با خالهای سبز (1) |
|
فرهنگ توسعه - 1388 - لطفا مقالهها، نظرها و پیشنهادهای خود را به آدرس info@farhangetowsee.com بفرستید |
